Hashimoto – choroba, z którą da się żyć

Tarczyca to gruczoł odpowiedzialny za produkcję hormonów. Choroba Hashimoto to przewlekłe, limfocytowe zapalenie tarczycy, które co prawda jest bezbolesne, ale stopniowo doprowadza do trwałego uszkodzenia tego gruczołu. Co warto wiedzieć o chorobie Hashimoto i jak z nią żyć?

Czym jest choroba Hashimoto?

Choroba Hashimoto, czyli przewlekłe zapalenie gruczołu tarczycy to choroba, mająca swoje podłoże w układzie autoimmunologicznym. Zdrowy układ immunologiczny chroni organizm przed różnego rodzaju zakażeniami. W przypadku choroby Hashimoto dochodzi do nieprawidłowego pobudzenia układu immunologicznego, co z kolei prowadzi do powstawania  przeciwciał przeciwko własnej tarczycy. W rezultacie gruczoł jest wyniszczany, a produkcja prawidłowej ilości hormonów staje się niemożliwa.

Niedoczynność tarczycy jest najczęstszym zaburzeniem czynności tarczycy. Występuje u ok. 5% dorosłych kobiet i około 1% dorosłych mężczyzn. W większości przypadków jej przyczyną zazwyczaj jest właśnie choroba Hashimoto.

Przyczyny choroby Hashimoto

Dokładne przyczyny choroby Hashimoto nie są znane. Wiadomo, że jest ona chorobą autoimmunologiczną. Do czynników ryzyka zachorowania na chorobę Hashimoto zalicza się:

  • stres
  • choroby psychiczne
  • uwarunkowania genetyczne
  • płeć i wiek (najczęściej występuje u kobiet w wieku 45-60 lat)

Objawy choroby Hashimoto

Objawy tej choroby można podzielić na miejscowe (związane z wielkością gruczołu) oraz na te związane z niewystarczającą ilością hormonów tarczycy. W początkowej fazie tarczyca jest powiększona (wole tarczycowe), jednak później stopniowo zanika. Tego typu przewlekłe zapalenie nie powinno powodować bólu szyi i okolic tarczycy. Do objawów wskazujących na niedoczynność tarczycy należą:

  • zmęczenie
  • uczucie senności
  • zaburzenia pamięci
  • nieustanne uczucie zimna
  • depresja
  • spowolnienie czynności serca
  • zaburzenia miesiączkowania, niepłodność
  • blada i sucha skóra, suche włosy
  • zwiększenie masy ciała

Objawy tej choroby rozwijają się powoli, a ich nasilenie zależy od czasu trwania niedoczynności tarczycy oraz stopnia niedoboru hormonów. Ciężka niedoczynność tarczycy może skutkować zachorowaniami na serce, niepłodność, może nawet wywoływać śpiączkę u chorego.

Co zrobić, gdy podejrzewam u siebie chorobę Hashimoto?

Przede wszystkim należy udać się do lekarza rodzinnego, który po wykonania badania lekarskiego zdecyduje, czy konieczne jest zlecenie oznaczenia stężenia TSH. Szczególnie ważne jest wykrycie we wczesnym stadium choroby Hashimoto u kobiet w ciąży lub planujących zajście w ciążę. Na potwierdzenie u pacjenta niedoczynności tarczycy konieczne jest wykonanie badań hormonalnych. Jeśli wynik nie mieści się w normie, konieczne jest oznaczenie stężenia wolnej tyroksyny. Dodatkowe badania, jakie może zlecić lekarz to:

  • USG tarczycy
  • oznaczenie stężenia przeciwciał przeciwtarczycowych w surowicy

Sposoby leczenia

Niestety, jak dotąd nie opracowano żadnej skutecznej metody leczenia, które zahamowałoby proces wyniszczania gruczołu. Terapia leczenia tarczycy polega na przyjmowaniu brakujących hormonów, tak by ich poziom został wyrównany. Syntetycznie produkowana lewotyroksyna jest identyczna jak hormon, wytwarzany w tarczycy i ma takie samo działanie. Regularne przyjmowanie lewotyroksyny pozwala na normalizację stężenia TSH i powrotu do prawidłowego funkcjonowania organizmu. Aby przyjmowanie leku okazało się skuteczne, należy zastosować ściśle określone wytyczne:

  • lewotyroksynę należy przyjmować regularnie (najlepiej o tej samej porze), rano, na czczo (na 30-60 minut przed przyjęciem posiłku).
  • dawkę ustala lekarz, jest ona indywidualnie dopasowana do stanu choroby pacjenta
  • konieczne jest przeprowadzanie kontrolnych oznaczeń TSH – na ich podstawie modyfikuje się dawkę leku. Ważne, by w dniu wykonywania oznaczeń nie przyjmować lewotyroksyny, ponieważ może zaburzyć wynik.
  • należy również poinformować lekarza endokrynologa o wszystkich przyjmowanych przez siebie lekach.

Czy możliwe jest całkowite wyleczenie?

W przypadku zachorowania na chorobę Hashimoto i niedoczynność tarczycy całkowite wyleczenie nie jest możliwe, jednak przyjmowanie lewotyroksyny łagodzi objawy i skutki choroby. Leczenie lewotyroksyną należy stosować do końca życia.

Jak uniknąć zachorowania?

Przede wszystkim, w przypadku, gdy w naszej rodzinie jest osoba, którą dotknęła choroba Hashimoto należy poinformować o tym swojego lekarza. Co prawda nie mamy wpływu na uwarunkowania genetyczne, ale możemy uniknąć np. przyjmowania leków, które mogą mieć drastyczny wpływ na rozwój tej choroby.

Dołącz do dyskusji:

Przeczytaj także: